Centrum Kultury i Sportu w Krzeszowicach

Galeria w Pałacu Vauxhall

zaprasza na wernisaż wystawy

SŁOŃCESŁAW Z ŻOŁYNI

malarstwo i rysunek Franciszka Frączka

23 marca, piątek, godz. 19.00

Jest w moim myśleniu chłopska cecha szukania sensu i przydatności naszego działania. Ta tendencja jest wyraźna w twórczości ludowej, gdzie każde dzieło ma swoje powiązanie z życiem i jest potrzebne.

                                                                                    Słońcesław z Żołyni

Urodził się w 1908 roku w Żołyni koło Łańcuta. Po ukończeniu gimnazjum w Łańcucie rozpoczął studia w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych w pracowniach Władysława Jarockiego i Xawerego Dunikowskiego. Pod wpływem rzeźbiarza Stanisława Szukalskiego wstąpił do Szczepu Rogate Serce, grupy skupiającej plastyków poszukujących inspiracji w kulturze dawnej słowiańszczyzny. Razem ze swoim przyjacielem, Marianem Konarskim – Marzynem z Krzeszowic – w 1929 roku został relegowany z uczelni. Jako malarz i grafik działał pod pseudonimem Słońcesław z Żołyni.

Wraz z członkami tej grupy artystycznej wystawiał w najważniejszych miastach Polski oraz Chicago. Od momentu wstąpienia do Szczepu aż do śmierci utożsamiał się z artystycznym credo tej grupy. Ze wszystkich uczniów Szukalskiego był najbardziej konsekwentny i najdalej poszedł w realizacji założonych przez niego haseł. Stworzył własny i niepowtarzalny styl, oparty o motywy zaczerpnięte z pogańskiej historii słowiańszczyzny oraz z kultury i tradycji ludowej. 

W czasie wojny organizował tajne nauczanie oraz współdziałał z ruchem oporu AK i BCh. Po wyzwoleniu brał udział w licznych wystawach środowiskowych i ogólnopolskich. 

Swą twórczość prezentował m.in. w warszawskiej Zachęcie oraz w krakowskim Pałacu Sztuki. Oprócz twórczości artystycznej zajmował się również etnografią. Zebrał i opracował zbiór legend związanych z ziemią łańcucką.W życiu kierował się maksymą: Jeśli zgubiłeś drogę i chcesz ją odnaleźć posłuchaj tętna ziemi, jeśli ogłuchłeś na jej głos, szukaj jej w mitach ludu. Był prezesem Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego w Łańcucie, a także współtwórcą grupy artystycznej Ziemia. Zmarł w 2006 roku.

Wystawą Słońcesław z Żołyni chcemy przybliżyć kolejną postać z kręgu Stanisława Szukalskiego, człowieka, którego poglądy zaważyły na artystycznym życiorysie wielu polskich twórców, przede wszystkim bliskiego Krzeszowicom Mariana Konarskiego, którego 20-lecie śmierci obchodzimy w tym roku.

Zespół kuratorski: Anna Miga, Błażej Burkacki, Kamil Kłeczek